Aşı Ile üretme Teknikleri
Aşı ile üretme tekniği üretilmesi istenilen bitkinin bir parçasını,kökünden faydalanılmak istenilen başka bir bitkiyle kaynaştırarak tek bir bitki olarak
geliştirme tekniğidir.Bitkinin toprak üstü kısmını yani gövde ve dallarını oluşturmak üzere asıl üretilmesini istediğimiz bitkiden alınan kısma "kalem" veya "göz" denir. Bunlardan kalem, üzerinde birkaç uyur göz bulunan bitki parçasıdır. Bu parçanın göz olarak alınması halinde bir tek gözden oluşan ve sürgünden alınan üretken bir parça sözkonusudur. Yeni bitkinin kök kısmını oluşturacak olan kısmına ise "anaç" veya"altlık" denir.Böylece kalem veya göz anaçla birleştirilmek üzere anaca aşılandığı zaman anaç kökü oluştururken ,kalem veya göz de sürerek yeni bitkinin gövde ve dallarını oluşturur. Böylece aşı canlı iki ayrı bitki dokusu kaynaştırılarak tek bir bitki halinde geliştirilmesi tekniğidir.
Bazı odunsu süs bitkileri yeterli derecede köklendirilemedikleri için bunların ekserisi aşı yoluyla çoğaltılırlar.
Aşılama yöntemleri iki ana metotdan oluşur.Birincisi "kalem aşısf'ikincisi ise yalnız bir göz içeren sürgünün kullanıldığı "göz aşısı"dır.
Bir aşının tutmasını etkileyen ve dolayısıyla başarılı olmasında rol oynayan en önemli faktörler şunlardır:
Kalem ve anaç birbirleriyle uyuşur olmalıdır. Aksi durum uyuşmazlık halidir. Bu taktirde iki birey parçasının birleştiği aşı noktasında kaynaşma ya hiç olmaz
veya yetersiz olur, şişme gözlenebilir ve bu yerden aşı kolaylıkla kırılabilir veya aşılı fidanda bodurlaşma olur.sağlığı bozulur.Bitkiler botanik akrabalık ilişkileri bakımından birbirlerine ne kadar yakın olurlarsa uyuşma şansı dolayısıyla başarı şansı yüksek olur.
Bitki türleri: Aşıda başarı türlere göre değişmektedir.
Anaç kaliteli kuvvetli ve genç fidan olmalıdır.Anacın tohumdan yetişmiş olması ekseri diğer vejatatif yollardan üretilmiş fidanlardan olmasına nazaran çoğu türlerde daha çok tercih edilir.
Kalemler uygun zamanda alınmalı ve aşı uygun zamanda yapılmahdır.Genelde kalem aşıları için yaz aşısı dışında en başarılı aşı zamanı ilkbaharda anaçla kök faaliyeti başlarken fakat kalemde gözler henüz uyku durumundayken yapılan aşıdır. Kalemin kambiyumu ile anacın kambiyumu (yani kabuk ile odun arasındaki üretken ince meristem doku) mümkün olduğunca sıkı bir şekilde üst üste gelmelidir. Böylece kaynaşma çabuk olur,zira iki parça arasındaki açıklığı doldurmak üzere bunlarda yara dokusu kolaylıkla oluşup yara süratle kapanarak her iki parçanın iletken dokuları arasında süratle kaynaşma sağlanır.
Aşı yeri süratle uygun bir macunla kapanmalıdır. Bu süratle aşı yerinde kuruma ve çeşitli enfeksiyon tehlikeleri önlenmiş olur.
Aşıdan sonra uygun bir bakım ve ihtimam icab eder.Özellikle bu arada anaçtan çıkan sürgünler tedricen azaltılmalıdır. Gerek hava ve gerekse ortamda rutubet ve sıcaklık şartları uygun olmalıdır. Aşının başarısında poloritenin doğruluğuna dikkat edilmesi de önemli bir etkendir. Ters takılmış yani kalemin proksimal ucu anacın distal ucu içine
sokulmamış olması halinde kalem gelişemez.
Son olarak başarı oranının, o türe ve koşullara uygun aşılama yönteminin iyi seçimi ve deneyimli bir aşıcı ile çok yükseleceği hususu da bu başarı koşullarına eklenebilir.
Konu Şahper tarafından (29-04-2008 Saat 22:16 ) değiştirilmiştir..
|