BAZI TERMLERİ TANIMI

ADVENTİF KÖK (EK KÖK): Gövde, dal, sürgün veya çeliklerden oluşan köklerdir.

AGREGAT : Toprağın teksel taneciklerinin bir araya gelerek (kümelenerek) çeşitli yapıştırıcı maddelerle bağlanmaları sonucu oluşan ikincil yapı birimleridir.

ASCOSPOR: Ascus'lu funguslar sınıfında oluşan eşeyli sporlar. Bunların dışındaki torbalara da Ascus denir.

BRAKTE: Çiçek sapı dibinde pul şeklinde, yeşil veya kahverenginde değişikliğe uğramış yapraktır. Bazen Euphorbia pulcherrima'da olduğu gibi belirgin ve son derece renkli olabilmektedir.

CLEİSTOTHECİUM: Genellikle küllemelerde meydana gelen ve içinde Ascosporların oluştuğu küre şeklindeki spor barındırma organıdır.

DİNLENME: Organizmanın bir kısmında veya tümünde; aynı zamanda veya farklı zamanlarda canlılık olaylarının adeta durur derecede yavaşlaması sonucu ortaya çıkan fizyolojik bir olaydır.

ENFEKSİYON: İlacın bitkiye olan olumsuz (zararlı) etkisidir.

FUMAJİN: Bazı böceklerin salgıladıkları tatlımsı madde üzerinde gelişen saprofif funguslardır.

GÖZ: Gelişmemiş veya olgunlaşmamış büyüme tomurcuğu.

HAVA KÖKLERİ: Sarmaşıklar ve bazı orkidelerde olduğu gibi toprak üstündeki gövdeden çıkan keklerdir.

HUMİNLEŞME: Toprakta organik maddelerin parçalanmaları ile ortaya çıkan bir kısım ara ürünlerin, kendi aralarında reaksiyona girerek sentezlenmesi ile koyu renkli, kolloidal özellikteki polimer maddelerin oluşması işlemidir.

HUMUS: Toprağa katılan bitkisel ve hayvansal kökenli organik maddelerin, toprakta parçalanmasından sonra geride kalan, az veya çok ayrışmaya dayanıklı organik maddelerdir.

KALLUS (YARA DOKUSU): Aşı uygulamaları sarısanda anaç ile kalemin birleşme yerinde veya kökleme ortamına alınan çeliklerin alt uçlarında paranşim hücrelerinin düzensiz bir biçimde yığılmaları ile oluşan dokudur.

KATYON DEĞİŞİM KAPASİTESİ: 100 gram fırın kuru toprak (100°C de kuru toprak) tarafından tutulmuş olan toplam değişebilir katyonların milieşdeğer sayısıdır ve me/100 gram toprak olarak ifade edilir.

KLAMİDOSPOR (CHLAMYDOSPOR): Bazı funguslarda oluşturulan kalın çeperli, çevre koşullarına dayanıklı, eşeysiz devam sporlarıdır.

KLOROZ (SARARMA): Bitkiye yeşil rengi veren klorifilin bozulması veya parçalanması sonucu, bitkinin normal renginin sarıya dönmesidir.

KOMPOST: Saksı, yastık, kasa vb. yerlerde bitki üretim ve yetiştirme amacıyla kullanılan tın, turba, yaprak çürüntüsü, kum perlit vb. materyallerin çeşitli oranlardaki karışımlarıdır.

KONİDİ (CONİDİUM): Birçok fungus türünde değişik renk, şekil ve yapıda oluşturulan eşeysiz sporlardır.

KONUKÇU: Üzerinde parazit taşıyan barındıran bitki.

LARVA: Böceklerin yumurtadan çıktıktan sonraki dönemlerine Larva Adı verilir.

LEZYON: Hastalığın yoğunlaştığı bitki dokusu.

MİNERALİZASYON: Topraktaki organik maddelerin parçalanarak inorganik maddeler (CO2, H2O, NH3 RK. vb.) haline dönüşmesi olayıdır.

MİSEL: Gerçek fungusların tüm vegatatif ve generatif organlarını oluşturdukları temel ipliksi yapı. NEKROZ: Bitkide görülen ölü, esmer, kuru lekeler veya ölü bölgeler.

ORANTILI NEM (NİSPİ NEM): Belirli bir sıcaklıkta havanın taşıdığı su buharı miktarının, o sıcaklıkta taşıyabileceği en yüksek su buharı miktarına oranı olup, % olarak ifade edilir.

OSMUNDA LİFİ: Osmunda adı verilen bir çeşit eğrelti otunun iri köklerinin iyice kurutulduktan sonra 2,5-5 cm.'lik parçalar halinde kesilmesi ile hazırlanmış bir materyal olup, daha çok orkideler için bitki yetiştirme ortamı olarak kullanılmaktadır.

PARAZİT: Tamamen veya kısmen canlı dokular üzerinde yaşayan mikroorganizma. PATOGEN: Hastalandırma yeteneğinde olan organizma.

POROZİTE (GÖZENEKLİLİK) : Doğal durumdaki bir toprak örneğinde, boşluklar hacminin, toplam toprak hacmi içerisindeki oranıdır.

SAPROFİT (ÇÜRÜKÇÜL): Ölü organik veya inorganik maddeler üzerinde yaşayan organizmalar.

SİMPTOM (BELİRTİ) : Bitkinin hastalanması, sağlığının bozulması sonucu ortaya çıkan anormal değişmeler.

SİNOMİN: Belirli bir bitki için kullanılan eşanlamlı isimler? Bazen bir bitki birden fazla botanikçi tarafından adlandırılmış veya sınıflandırılmış olabilmektedir. Bu durumda aynı bitki için kullanılan değişik isimler birbirinin sinonimi olmaktadırlar.

SKLEROTİ (SCLEROTİUM): Bazı fungusların devam organı olarak oluşturdukları sert ve koyu renkli misel yumakları.

SPHAGNUM: Bataklıklarda ve nemli yerlerde bulunan yoğun bir gelişme gösteren ve bir sünger gibi fazlaca su absorbe etme yeteneğinde olan bir yosun cinsidir.
SPOR: Eğrelti, fungus ve yosunlar gibi ilkel bitkilerde, tek hücreden oluşan, küçük toz şeklindeki generatif organıdır.

SUKKULENT GÖVDE: Kurak ortamda yaşayan birçok bitkilerin gövdeleri küre veya silindir şeklini alır. ve dokuları arasında bol su depo ederler. Dokuları içinde su topladıklarından dolayı şişkin olan bu şekildeki gövdelere sukulent (etli) denir, sözgelişi: Castaceae ve Euphorbiaceae familyasına mensup bitkiler.
TOMURCUK: Büyüme ve gelişme sırasında bitkilerde görülen açılınca yaprak veya çiçek halini alacak olan kabartı.

TOPRAK REAKSİYONU (pH): Toprağın asitlik veya kalevilik derecesinin bir göstergesi olup, toprak çözeltisindeki H iyonları konsantrasyonunun negatif logaritması (pH) ile ifade edilir.

TOPRAK TESTÜRÜ (TOPRAK BÜNYESİ): Topraktaki inorganik primer taneciklerin büyüklük bakımından dağılış ve oranlarını ifade eder. Yani toprağı oluşturan kum, şilt ve kil büyüklüğündeki taneciklerin toprağın katı fazı içerisindeki oranlarını belirler.

TRANSPİRASYON (TERLEME): Bitkilerin geniş yüzeyleri aracılığı ile buhar halinde su kaybetmesi olayıdır.

TROPİKAL BİTKİ: Tropik kökenli olan ve sıcak koşullara (normal olarak 21-27°C ve kışın en az 18°C) gereksinme gösteren bitkiler için kullanılan bir deyimdir.