Genetik Soyağacı
Nereden Geldim 'in Cevabi 1857de 10 yıllık bir çalışmanın sonucu olarak bezelyelerin kalıtımsal özelliklerini belirleyen Gregor Mendel bugün o kalıtımsal özelliklerle insanların köklerinin hangi coğrafi bölgeden geldiğinin belirlenebildiğini duysaydı ne kadar şaşırırdı kim bilir? Haziran 2000de İnsan genom projesi tamamlandığında insanların %99.9 oranında ayni olduğu görülmüştü; şimdiyse ayni yöntemler insanların etnik köken farklılıklarını ortaya çıkarmak için kullanılıyor.
Bunun için yapılan test de genetik soyağacı testleri olarak adlandırılıyor. İnsan DNA sinin nispeten ufak bir değişimle jenerasyondan jenerasyona aktarıldığı öğrenildiğinden beri soyağacı genetik olarak belirlenmeye başlandı, bu da zamanda çok daha gerilere gidebilme fırsatını sağladı. Böylece sadece bireysel merakları gidermek için değil bir topluluğun kökenini, insanoğlunun göç yollarını, çıkış noktasını (Afrika?) ve hatta efsanelerin doğruluğunu-sözgelimi Kızılderililer Türk mudur?- otaya çıkarılması için kullanılır oldu.
Hatırlanmaya değer bir test sonucu örneği Avustralya da karsımıza çıkıyor. Former One Nation (Eski Tek Ulus olarak çevrilebilir) lideri Pauline Hanson ırkçı kişiliğini ve tabi ki saf kanını secim malzemesi yapmasıyla tanınıyordu, en azından iki yıl önce kanının saflığını herkese göstermek amacıyla yaptırdığı genetik soyağacı testine kadar. Teste göre Hanson %9 Orta Asya, %32 Türk -en nefret ettiği, her fırsatta aşağılamaktan geri durmadığı toplum- ve %59 Kuzey Avrupa kökenliydi. Amerika ve Ingilterede şimdilerde çok meşhur olan bu testleri yaptırmak oldukça kolay, internetten bile yaptırılabiliyor: Tek yapılması gereken yanaktan alınacak bir örneği poşete koyup başvurulan şirkete göndermek. Sonuçlar bir hafta içerisinde eve teslim ediliyor ve sadece bir soyağacı çıkarmakla kalmıyor ayni zamanda yakın çevrede oturan akraba oluğunuz kişilerin listesini de gönderiyor. Genetik kökeni izlemenin iki yolu var: biri sadece anneden aldığımız mitokondri DNA sini incelemek, bu anne tarafından kökleri belirler. Diğeri de Y Kromozomunu kullanmak, ki bu da baba tarafını ortaya çıkarır.
Y kromozom Testi Y Kromozomu sadece erkekte vardır. Bu yüzden bir erkek Y Kromozomunu sadece babadan alır, bu da üstündeki genetik bilginin çok az değişeceğini gösterir. Öyle ki kromozom üzerinde belirlenen bazı markerlerin 500 jenerasyon boyunca ayni kaldığı tespit edilmiştir. Bu sayede belli bir markeriniz varsa bu sizin 500 yıl önce yasamış bir adamın soyundan geldiğinizi kesin olarak kanıtlar. İste Y kromozom testi bu usulle yapılıyor. 26 tane bilinen marker var, bunlardan hangisine sahip olduğunuza göre soyağacınız çıkarılıyor. Mitokondri DNA Testi Bir insanin mitokondri DNA si sadece annesinden gelir. Çünkü döllenme sırasında erkeğin spermi (DNAsi) kadının yumurtasına gelir ve çekirdeğin içine girer. Bu döllenmiş hücre oluşacak embriyonun ilk hücresidir. Yani çekirdekteki erkek DNAsi dışında her şey kadına aittir, en önemlisi mitokondrilerin DNA ları tamamen annenin mitondrisinden geçer. Bu sayede minimum düzeyde bir değişime uğrar. Ayni Y Kromozomundaki gibi çeşitli markerlerin test edilmesiyle soyağacı çıkarılır. Tek fark bu testi kadınların da yaptırabilmesi ve tabi ki anne tarafının soyunun belirlenmesidir.
Kaynakça
Makale Tuğçe Bilgin
|