AMARYLLIS (ÇOBAN ÇİÇEĞİ)

Brunsvigia rosea (bella donna zambağı)



Amaryllis aslında tek bir çeşidi ile başlı başına bir cinstir. Adı salon bitkisi olan Hippeastrum içinde alışık biçimde kullanılır. Yaşam sirkülasyonu ilginçtir. Kılıç biçimli yaprakları ilkbaharda sürer ve bir çiçek açmadan yaşamı biter. Yaz başına doğru yaprakların kaybolmasından da yaklaşık bir ay sonra; 60 cm. uzunlukta yapraksız çiçek sapı çıkarır. Yaz sonuna doğru altı ile sekiz hafta kadar ömürlü tatlı kokulu salkımlı çiçek açar. Huni biçimindeki çiçekleri, her salkımda 6-12 adet olup, yaklaşık 7,5 cm. büyüklüktedir. Pembe-kırmızı renkte ve boynu konstrat sarıdır. Dikilmeden önce soğanın olgunluğa erişmiş olması gerekir. Aksi halde tam olgunlaşmadan çiçek açmazlar



YETİŞTİRİLMESİ

Serin iklimlerde güneye bakan duvar diplerinde, drenaja çok iyi olan, çok yıllık ahır gübresi ile zenginleştirilmiş toprağa dikilir. Kışın üstü kalın tabaka yaprakla veya samanla yada duvara eğri olarak dayanan bir camla örtülerek, kar yağışından korunur, soğuktan ve yağmurdan etkilenmesi engellenir. Soğanları yaz sonunda veya erken olarak ilkbahar başında 30 cm. mesafeyle 10 cm. derinlikte toprağa gömerek, rahatsız etmeden bırakılır. Amarillis saksıda veya küplerde yetiştirilmek istenirse; yaz sonunda, soğanın üst yarısı saksı toprağının üstünde kalacak şekilde dikilir. Kullanılacak toprak; 1 kısım torf, 1 kısım saksı toprağı ve 1 kısım kum ile ayrıca öğütülmüş yanık kireç taşı tozu konularak hazırlanır. Yaprak sürmeden, toprağına hemen hiç denecek kadar su verilmez. Daha sonra yaprağın büyümesi zamanında bolca sulayarak, ayda bir salon bitki gübresi verilmelidir. Yapraklar solmaya başlayınca, saksı toprağını yaz ortasına kadar kuru tutup, sonra çok bol şekilde sulamalıdır. Çiçek sapı çıkana dek az su verilir. Saksıdaki bitkiler, ilk gece kırağılarından önce içeriye güneşli bir yere alınarak, yaprakların sakin olarak olarak olgunlaşması sağlanır.



ÇOĞALTILMASI

Ana soğan yanında olgunlaşan yavru soğancıklarla, çoğaltılması yapılır. Bunun dışında soğanlara dokunmamalıdır. Yerinde saksı veya küp içinde rahatsız edilmeden bırakılırsa, birkaç yıl gayet iyi biçimde büyüyüp çiçeklenirler.

Bu bir tür zambak değil mi? Zambağa benzettim ama.